۲ اکتبر ۲۰۲۶ – در مطالعه‌ای جدید که در مجله  Journal of Diabetes and Its Complicationsمنتشر شده است، محققان اثربخشی داروی تیرزپاتاید را در دنیای واقعی بر ترکیب بدنی، پیامدهای متابولیک و وزن بدن در بزرگسالان مبتلا به اضافه وزن یا چاقی ارزیابی کردند.

چرا ترکیب بدنی در درمان چاقی اهمیت دارد؟

چاقی، یک بار سنگین برای سلامت عمومی است که یک نفر از هر هشت نفر را در سطح جهان تحت تأثیر قرار می‌دهد. مداخلات سبک زندگی، مانند افزایش فعالیت بدنی و محدودیت کالری، محورهای اصلی مدیریت چاقی هستند؛ با این حال، این رویکردها اغلب با چالش پایبندی طولانی‌مدت روبرو هستند که منجر به بازگشت وزن می‌شود.

تیرزپاتاید، یک آگونیست دوگانه گیرنده پپتید شبه‌گلوکاگون-مشابه-پپتید-۱ (GLP-1) و پپتید گلوکز-وابسته اینتروپتیک (GIP) است که می‌تواند به‌طور قابل‌توجهی وزن را کاهش داده و پیامدهای متابولیک را بهبود بخشد. با وجود تأکید بر «ترکیب بدنی» به عنوان یکی از پیامدهای مهم در درمان چاقی، شواهد واقعی در مورد تأثیر تیرزپاتاید بر ترکیب بدنی محدود است.

چگونه محققان وزن و ترکیب بدنی را در مراقبت‌های واقعی پیگیری کردند؟

در این مطالعه، محققان اثرات واقعی تیرزپاتاید را بر ترکیب بدنی، پیامدهای متابولیک و وزن در بزرگسالان بررسی کردند. شرکت‌کنندگان، بزرگسالانی با وزن زیاد (BMI ≥ 27 kg/m²) یا چاقی (BMI ≥ 30 kg/m²) بودند که در دو مرکز در پالرمو (ایتالیا) تحت درمان قرار داشتند. این افراد حداقل یک بیماری همراه مانند پیش‌دیابت، فشار خون بالا، آپنه انسدادی خواب، دیس‌لیپیدمی یا بیماری قلبی-عروقی داشتند، اما به دیابت نوع ۲ مبتلا نبودند.

بیمارانی که در طول دوره پیگیری باردار شدند یا در سه ماه گذشته از داروهای آگونیست  GLP-1استفاده کرده بودند، از مطالعه حذف شدند. شرکت‌کنندگان درمان با تیرزپاتاید را با دوز ۲.۵ میلی‌گرم (یک بار در هفته) آغاز کردند که پس از ۴ هفته به ۵ میلی‌گرم افزایش یافت. آن‌ها هم‌زمان یک رژیم غذایی کم‌کربوهیدرات (بدون محدودیت کالری تجویز شده) و فعالیت بدنی متناسب با وضعیت خود را دنبال کردند. برای افراد زیر ۵۰ سالِ فاقد بیماری همراه، تمرینات هوازی و مقاومتی توصیه شد.

اندازه‌گیری‌های بالینی، ترکیب بدنی، آزمایشگاهی و آنتروپومتریک (پیکر‌سنجی) در زمان شروع، هفته ۱۲ و هفته ۲۴ انجام شد. برای تخمین توده عضلانی اسکلتی (SMM)، توده بدون چربی (FFM) و توده چربی (FM) از روش آنالیز امپدانس بیوالکتریک (BIA) استفاده شد. همچنین سطح گلوکز پلاسما در حالت ناشتا (FPG)، انسولین ناشتا و شاخص مقاومت به انسولین (HOMA-IR) اندازه‌گیری شد. پیامد اصلی مطالعه، تغییر در وزن بدن پس از ۲۴ هفته بود.

مصرف‌کنندگان تیرزپاتاید، چربی بیشتری از دست می‌دهند در حالی که عضلات اسکلتی خود را حفظ کردند

این مطالعه شامل ۱۲۲ بزرگسال چاق یا دارای اضافه وزن با میانگین سنی ۴۴ سال بود. اکثر شرکت‌کنندگان زن (۷۹.۵٪)، مبتلا به چاقی (۷۸٪) و غیرسیگاری (۹۳٪) بودند. پس از ۲۴ هفته، میانگین کاهش BMI، دور کمر (WC) و نسبت دور کمر به قد (WtHR) به ترتیب ۱۵.۷٪، ۱۴.۹٪ و ٪۱۵.۲ نسبت به خط پایه(شروع تحقیق) بود.

در مورد ترکیب بدنی، توده چربی (FM) و توده بدون چربی (FFM) به‌طور معناداری در طول زمان کاهش یافتند، اما نکته کلیدی این بود که توده عضلانی اسکلتی (SMM) ثابت باقی ماند. توده چربی ۳۵.۴٪ کاهش یافت، در حالی که توده بدون چربی تنها ۵.۱٪ کاهش داشت. همچنین حساسیت به انسولین و کنترل گلیسمی بهبود یافت و کاهش توده چربی با کاهش سطوح انسولین ناشتا و HOMA-IRهمبستگی مثبت داشت.

نتیجه‌گیری

به‌طور کلی، درمان با تیرزپاتاید در کنار مداخلات تغذیه‌ای و فعالیت بدنی، با کاهش قابل‌توجه وزن (نزدیک به ۱۶٪) همراه بود. این درمان باعث بهبود چشمگیر پارامترهای متابولیک و ترکیب بدنی شد؛ به‌طوری که توده چربی ۳۵٪ کاهش یافت در حالی که توده عضلانی اسکلتی به‌طور نسبی حفظ گردید.

محدودیت‌های مطالعه شامل طراحی گذشته‌نگر، عدم وجود گروه کنترل و تمرکز بر جمعیت زن و یک منطقه جغرافیایی خاص است که می‌تواند تعمیم‌پذیری یافته‌ها را محدود کند.

منبع:

https://www.news-medical.net/news/20261002/Tirzepatide-cuts-fat-mass-by-3525-while-preserving-skeletal-muscle.aspx